Szczerość to szerokie pojęcie. Możemy być szczerymi wobec siebie samych, wobec innych. Oznacza ono też prawdomówność. Jednak chyba najczęściej kojarzy nam się z osobami trzecimi.

Jakiś czas temu razem z koleżankami obgadałyśmy naszą znajomą. Pech chciał, że dziewczyna stała niedaleko nas i podsłuchała naszą rozmowę. Następnego dnia przyszła do nas i wyraziła swoje niezadowolenie z tego, że nie mówimy tego co o niej uważamy prosto w twarz, a za jej plecami. Cóż miałyśmy zrobić? Wypieranie się nie miało sensu. Zgodnie z jej życzeniem, podzieliłyśmy się z nią swoimi spostrzeżeniami na temat jej osoby. Stwierdziłyśmy, że będzie to najlepszym rozwiązaniem, a nawet napisałabym, idealnym, ponieważ wszystko wskazywało na to, że załagodzi to sytuację. W końcu jeśli kilka osób mówi innej o jej wadach, powinna zastanowić się nad swoim zachowaniem. Cieszyłyśmy się, że od tego dnia, przestanie do nas podchodzić i prowadzić beznadziejne monologi, w które nie miałyśmy nawet możliwości wtrącić zdania. Wreszcie przestałyśmy wysłuchiwać historii dotyczących jej przelotnych romansików, opisów chłopaków i ich pocałunków. Jednakże pewnym kosztem. Ku naszemu zdziwieniu, później było wręcz przeciwnie, niż się tego spodziewałyśmy. Zamiast unikania, które prawdopodobnie wybrałaby większość poszkodowanych, znajoma postanowiła, że się na nas zemści. W końcu zaczęło się wymyślanie różnych historii dotyczących naszych osób i rozpowiadanie o nich innym, wymienianie wszystkich posunięć, które według niej są nietaktowne, nastawianie wspólnych koleżanek i kolegów przeciwko nam. Kiedy tylko chciałam porozmawiać z nią o zaistniałej sytuacji, stwierdzała, że jestem żałosna i nie będzie rozmawiała z osobą o tak niskim poziomie intelektualnym jak ja. Nie ukrywam, że było mi przykro, ale w końcu porównałam to zachowanie do tego jakim wykazała się Jolanta Rutowicz kilkakrotnie w jednym z ostatnich odcinków Rozmów w toku wobec publiczności. Nie chciała słuchać negatywnych opinii, kiedy wyraziła swoje zdanie, zmieszana kończyła słowami: Dziękuję, pozdrawiam, pa.

Ta sytuacja skłoniła mnie do refleksji na temat szczerości. W zasadzie mnie jako osobę zazwyczaj szczerą do bólu, zasmucił fakt, że może nie zawsze być taka powinnam. Często gdy zastanawiam się nad swoim zachowaniem, myślę obiektywnie poprzez stawianie się w sytuacji innej osoby. Wówczas stwierdziłam, że tak jak i koleżanka chciałabym poznać zdania innych na mój temat. Jestem pewna, że nie mściłabym się za wytykanie mi czegokolwiek, wręcz przeciwnie, cieszyłabym się, że mogę się poprawić. Muszę jednak przyzwyczaić się do tego, że nie każdy myśli jak ja.

Nie każda koleżanka podczas gdy przymierza w sklepie sukienkę, pytając czy ładnie wygląda, czeka na szczerą opinię. Niestety większość liczy raczej na odpowiedź: Wyglądasz bombowo!
Jeśli odpowiemy inaczej, nie będzie rozczarowana, ale obrażona. Wtedy niestety, nawet jeśli uważamy, że wygląda okropnie, że poziome paski dodają jej dwadzieścia kilo, jesteśmy zmuszeni do tego, by pochlebiać używając białych kłamstw. Tak samo dzieje się, gdy nie zgadzamy się z czyimś zdaniem. Nawet jeśli tak jest, lepiej poprzeć je lub wcale nie odzywać się na dany temat.
Pozostaje tylko pytanie: czy stopień naszej szczerości zależy od sytuacji? Myślę, że nie o sytuacje tu chodzi, a o ludzi. Są tacy, którzy zamiast prawdy wolą usłyszeć najpiękniejsze kłamstwo o sobie, ale i tacy, którym mimo wszystko zależy na szczerości, bo pozwala im to tylko na poprawę i refleksje. Zależy to również od naszych kontaktów. Wiadomo, że przyjaciółka nie obrazi się za wygarnięcie jej tego czy tamtego, w przeciwieństwie do dalekiego znajomego. Nawet nam szybciej przez gardło przejdą negatywne słowa kierowane do osób nam bliższych, niż trochę dalszych.

Cóż rzec? Uważajmy na swoje usta. Zanim wypuścimy z nich jakiekolwiek słowa, warto zastanowić się nad tym do kogo je kierujemy, czy nie zrodzi to napięć. Już Terencjusz żyjący tysiące lat temu, stwierdził, że szczerość rodzi nienawiść, ustępliwość - przyjaciół.